Nagła głuchota


Wprowadzenie

Nagła głuchota jest odbiorczym upośledzeniem słuchu, pojawiającym się nagle bez uchwytnej przyczyny, w większości przypadków jednostronnie, o różnym poziomie niedosłuchu, łącznie z głuchotą całkowitą. Chociaż zwykle dominują ubytki słuchu na wysokich częstotliwościach, to jednak obserwuje się nagłe głuchoty z dominacją w paśmie niskich bądź średnich częstotliwości.

Medyczna definicja nagłej głuchoty, to odiorcze (zmysłwo-nerwowe) pogorszenie słuchu o co najmniej 30 dB dla co najmniej trzech sąsiednich częstotliwości, które narasta nie dłużej niż 3 dni. Czasami chorzy uskarżają się na występujące jednocześnie szumy uszne oraz zawroty głowy. Nagła głuchota dokonuje się zazwyczaj w ciągu 1-3 dni i jest spowodowana niedotlenieniem komórek zmysłowych narządu słuchu, badź jest konsekwencją urazu akustycznego czy infekcji wirusowej często o poronnym przebiegu.

Do podstawowych czynników ryzyka tej choroby należą czynniki ogólne, związane z chorobami ogólnoustrojowymi takimi, jak cukrzyca, choroby układu krążenia i ośrodkowego układu nerwowego.

Objawy

Do podstawowych objawów nagłej głuchoty należy nagłe, zwykle jednostronne, upośledzenie słuchu. Często objawy pojawiają się rano, z wrażeniem pogorszenia słyszenia. Pogorszenie słuchu jest odczuwane jako uczucie zatkania ucha, uczucie zalegania waty, pełności w uchu, niejednokrotnie z towarzyszącym szumem usznym, o charakterze pisku lub gwizdu. Rzadziej współistnieją zawroty głowy i zaburzenia równowagi.

Diagnostyka

U każdego chorego z objawami nagłego pogorszenia słuchu, należy przeprowadzić badanie ogólne i otolaryngologiczne. W celu jednoznacznego stwierdzenia, czy mamy do czynienia z nagłą głuchotą, należy po badaniu podstawowym przeprowadzić diagnostykę audiologiczną - badanie audiometrii tonalnej, impedancyjnej. Z badań obrazowych wykonuje się tomografię komputerową głowy, a w uzasadnionych przypadkach - rezonans magnetyczny głowy z kontrastem.

Leczenie

W większości przypadków konieczne jst intensywne leczenie z zastosowaniem różnych leków ukierunkowanych na poprawe mikrokrążenia, leków wpływających na układ krzepnięcia poprzez hamowanie agregacji płytek. W wybranych przypadkach może być wskazane leczenie przeciwobrzękowe i przeciwzapalne, leczenie przeciwwirusowe lub leczenie tlenem hiperbarycznym. Przypadki głębokiego uszkodzenia słuchu mogą wymagać podania leków bezpośrednio do jamy bębenkowej.

Diagnostyka i leczenie przypadków nagłej głuchoty w warunkach szpitalnych obejmuje okres od 5 do 7 dni.

Zasadnicze działanie protekcyjne na struktury ucha wewnętrznego mają tzw. leki sterydowe. Sterydy można podawać ogólnie lub lokalnie do jamy bębenkowej.

Drugą grupą leków, które są szczególnie przydatne w przebiegu zaburzeń naczyniowych, to leki rozszerzające naczynia i niwelujące zapobieganie skurczowi naczyń. U osób z tendencją do zatorowości w przebiegu zaburzeń rytmu serca czy zakrzepowego zapalenia żył kończyn dolnych, wskazane jest podawanie leków antyzakrzepowych.

W leczeniu nagłej głuchoty można jeszcze stosować leki neuroprotekcyjne, witaminy z grupy B, magnez, leki p/zapalne.

W Klinice Otolaryngologii WUM prowadzony jest program farmakologicznego leczenia nagłych głuchot, który ma charakter międzynarodowy i wielo-ośrodkowy. Do jamy bębenkowej podawany jest lek, który wchłania się do płynów ślimaka i bezpośrednio oddziaływuje na jego struktury.

Stosowanie leków do jamy bębenkowej jest ważne u osób obciążonych, które nie mogą zażywać sterydów ogólnie, np. z powodu nadciśnienia tętniczego, choroby wrzodowej czy cukrzycy.

Rokowanie

Rokowanie, co do powrotu słuchu, jest bardzo różne i uzależnione od czynników współistniejących. Gorzej rokuja osoby, u których głuchota dotknęła całe pasma częstotliwości i głuchocie towarzyszą zaburzenia ze strony narządu równowagi. Niekorzystnymi czynnikami są też:

  • starszy wiek pacjenta
  • zakrzepice czy tendencja do zatorowości
  • choroby metaboliczne (np. cukrzyca)
  • nadciśnienie tętnicze
  • późne zgłoszenie się do lekarza, podjęcie leczenia z dużym opóźnieniem


Uważa się, iż optymalnie jest, jeżeli pacjent zgłasza się w ciągu 24 godzin od wystąpienia epizodu nagłej głuchoty i natychmiast podejmowane jest leczenie

dr hab. med. Krzysztof Morawski